Accueil | Nouvelles | En Kreyol | Drapo Ayisyen Flote tout kote

Drapo Ayisyen Flote tout kote

Taille de la police: Decrease font Enlarge font
image Barthelemy Jolly direktè radyo gonbo kreyòl

Chak ane, 17 ak 18 me se 2 dat kle pou ayisyen selebre viktwa papa nasyon an ak senbòl ki pi fò a ki se drapo a, ki di nou se yon pèp apa pami tout lòt pèp sou latè. 18 me, se fèt drapo ak inivèsite nan peyi d’Ayiti. Tout kote ki gen yon kominote ayisyèn nan kat kwen mond lan, anpil ayisyen toujou reyini, pou fè gwo fèt, banbòch tout kalte pou moutre respè yo genyen pou batay papa nasyon an te mennen ki te ban nou drapo sila. 

Nou pa bezwen pale de Akayè, nou tout konnen se yon abitid pou ofisyèl al fè diskou, pou pè chante tedeyòm, pou mete fanfa nan lari ap jwe mizik, pou lajenès fè espektak ak anpil rityèl pou raple jès ewoyik sila a ki se batay ki te ban nou souverènte nou kòm pèp.

Nan peyi ewòp yo, nan tout karayib la, nan peyi Eta Zini, ayisyen toupatou vlope kò yo ak drapo peyi yo, tankou se te premye fwa yo tap selebre fèt sila a chak ane.

Gen kèk kominote ayisyèn nan peyi lòtbò dlo ki selebre fèt drapo soti depi 17 pou rive jouk 22 me. Nan Florida, gen yon festival konpa ki fèt pou atis ayisyen nan tout tandans vin banboche, jwe mizik, men tou se yon okazyon pou ayisyen sila yo moutre atachman ak lanmou yo pou drapo ayisyen an. Nan New Orleans, gen yon asosyasyon ki rle : « Association Haitienne de Developpement Humain », (AHDH), ki te koumanse selebre drapo ayisyen an depi ane 87 yo, kote anpil ayisyen ki abite nan kat kwen Louisiana toujou reyini nan peryòd fèt drapo ayisyen an pou yo fete, chante, manje, danse, jwe mizik ak fyète pou ewo istorik nou yo. 

Ane sa a, nan dat samdi ki te 20 me 2017 pase a, yon latriye ayisyen konsekan te reyini nan Westbank nan New Orleans kote yo te fete drapo peyi yo ak anpil fyète. 

Ekspozisyon manje kreyòl, atizana, bwason kreyòl, teyat, dans, mizik, se tout sa ki te nan fèt drapo ane sa a nan New Orleans. 

Daprè, Barthélémy Jolly, pwopriyetè Radyo Gonbo Kreyòl restoran Rendez-vous Créaole ki se manm òganizatè fèt drapo a, nan ane 1987 yo, popilasyon ayisyèn lan nan New Orléans te gen anviwon 2 000 moun, jodi a li nan anviwon 10 000 ayisyen kap pleple miltipliye pou grandi kominote a. Nan pami ayisyen sila yo, gen tout kalte pwofesyonèl kap evolye nan divès sektè. Gen doktè, enjenyè, anpil chofè taksi, pwofesè lekòl ak pwofesè inivèsite, san konte anpil ayisyen ayisyèn kap travay nan otèl. 

Listwa rapòte, Louisiana, New Orleans patikilyèman gen anpil rapò ak peyi d Ayiti ki te jwe yon gwo wòl nan liberasyon anpil nèg ak nègès ki te nan travay fòse apre liberasyon zile tè d Ayiti. Pou moun ki abitye ale New Orleans depi sou non kèk zòn (Nan Marengwen) nap remake rapò kiltirèl, lengistik ak pratik kiltirèl yo. 

Fanfan se non yon Gangan ayisyen ki gen peristil li nan New Orléans kote li anseye pratik ak kilti vodou a, san konte anpil ansèyman lap fè sou pèkisyon ayisyen itilize nan zafè mizik tradisyonèl. Sou kesyon vodou a, Marie Laveau, se te yon gwo manbo ayisyèn ki te viv nan New Orléans kote li tap pratike vodou ayisyen an ak anpil fyète ak respè. Malgre li mouri, jodi a li rete yon gwo senbòl nan tout kominote a. Tout kalte moun, kretyen pwotestan, katolik, tout kalte moun pa janm rate yon okazyon pou yo al mennen pitit yo, elèv lekòl ak etidyan al vizite tonbo Marie Laveau, yon gwo manbo ki rete nan istwa New Orléans. 

Youn nan remak enpòtan pou nou fè, fòk nou di leta ayisyen pa gen twòp reprezantasyon nan New Orléans. Men fòk nou di, nan ti rechèch nou fè tou, nou kontre ak yon akademisyen ayisyen doktè Marky Jean-Pierre ki se pwofesè nan inivèsite Tulane nan New Orléans. 

Anverite, nou swete leta ayisyen devlope bon jan rapò ak kominote ayisyèn sila ki tabli nan Louisiana, New Orleans patikilyèman.

Bòs Madichon



Audionow:
Etats Unis: 641.552.5200 T-Mobile/MetroPCS: 360.398.4333 Canada: 438.795.4395 514.900.6012 Bresil 021 40 42 11 31 France: 01.90.14.14.75 Republique Dominicaine 849.936.7140 Mexique 08.99.27.46.700
Studio: 718) 355-9853 / (718) 303-2551 / (509) 2813-9450 / (509) 2813-9452 / (509) 2813-9456 Adresse: 45, Rue Chavannes Port au Prince, Haiti
Email: radiocaraibesfm<at>yahoo.fr
Tél: (509)4300-4300 / 3701-4300
WhatsApp: (509) 3701-4300

  • email Envoyer par email à un ami
  • print Version imprimable
  • Plain text Texte complet
Notes
Pas de note pour cet article
Estimez cet article
0