Accueil | Nouvelles | En Kreyol | Ensekirite

Ensekirite

Taille de la police: Decrease font Enlarge font
image

‘’Pawòl la di, lè bab kanmarad pran dife, mete pa w alatranp’’. ‘’Lè malè a pamdye nan yon branch fil sou tèt nou, se pou n veye zo n veye lòt la’’. Jodi a se li ki pran bal anba men bandi, demen se ka ou, se ka yon zanmi, yon fanmi…

Sa fè kèk jou depi nan fèt finisman lanne 2016 la, jouk nou foure pye nan lanne 2017 la, gen yon latriye zak ensekirite ki bay kè kase. 

Lè se pa yon polisye ki tonbe, se yon sitwayen oswa yon sitwayèn kap sot labank zagoloray yo netche. Lè se pa yon depo, se yon bank bòlèt vòlò kase. Lè se pa yon moun ti visye rale zam dechèpiye, pran telefòn, vòlò bous, elatriye, se yon mache piblik ki pran dife. Lè se pa bandi ki grandi nan lari kap opere se polisye vakabon abiye kap brase lari, kap kase biwo transfè ak lòt atoufè kap fè zèfè. 

Anverite nou pa ka di zak sila yo nouvo. Anvan prezidan Jomo te toujou gen briganday nan tout nivo. Men se poun sonje nan diskou kanpay, JoMo te pwomèt li pral fè netwayay poul chanje sa ki merite chanje.

Sou plan sekirite anyen poko janm chanje depi JoMo fin monte, se sa nou remake. Anyen poko janm chanje. Se vre karava n lan pran lari, epi… Epi anyen. Jouk koulye se pawòl van. Gwo kout pete kap soti nan bounda ti mal kap soufri anba chay pwomès sanble li pa ka pote. Tanpri mezanmi ride sonje ki powèt ki ekri :«Tanbou a di sa n pa ka pote na kapote l » ?

Kidnapin pou anrichi zotobre a babin lan retounen pou fè manman ak papi pitit plenyen. 

Plizyè vizitè, ekspatriye, touris etranje viktim atak ak zam nan petyonvil, divès moun viktim anba lavil.

Gary Rouzier sibi atak sou ayopò kote li pran bal, moun kap sot lòtbò viktim tou sou wout ayopò.

Zagoloray yo pase ray sou yon sèvitè vodou sou wout kafou, hougan Nènè, yo dechèpiye l yo vide l atè. Tout zak sila yo bay kè kase nan yon sosyete kote anpil moun te panse sa pral chanje. 

Dènye gwo zak atoufè yo fè, se yon jenn ti doktè yo kite atè. E se domaj, nap viv nan yon sosyete ki gen fòs kote. Paske nou ka remake se pa ti tole lanmò doktè a fè. Se vre yon jen ti fanm, byen banda, jenn ti doktè ti sè Mario Viau. Yon lanmò ki sakaje tout yon sosyete. Poutan, kèk jou anvan,  gen yon lòt fanm, yon ti madanm, ki te ka manman m, manman pa w tou, yon ti machann chou, van ensekirite anfale l, lasosyete tchuipe l. Kòmsi lanmò yon jenn ti doktè 32 zan ki te al aprann li pou li envante lavi dwe fè gwo bri, epi lavi yon ti machann chou kap bouske lavi pou pitit li ak fanmi li pa dwe fè bri. Se sa nou rele fòs kote a wi, kote an Ayiti, gen patipri, menm nan lanmò gen yon pati moun yo meprize, yon lòt bò, gen yon dal lòt yap voye monte. Poutan tout moun se moun, menm si nou tout nou pa menm moun. 

Jenn ti doktè 32 zan se yon fanm, ti madanm ki tap vann chou sou wout Delmas a se yon fanm, yo tou 2 mouri menm jan anba bal, nan yon sosyete mabyal ki chaje kanibal kap simaye ensekite tout kote. Se pou n sispann ipokrizi a. Frederique Viau mouri li kite yon fanmi kap soufri, ti machann chou a mouri, li kite yon fanmi kap soufri tou. M konnen anpil nan nou kap li tèks la, ka di Bòs Madichon ap bouske yon zuit ti foumi ki tonbe nan yon gwo bonm soup. Men se menm ti foumi sa a, si pa malè se nan bòl pa w la li ta tonbe, ou te ka estomake. Antouka, se te yon remak nan pami yon dividal lòt remak mwen te ka fè. Egzanp, gade jan sèten jounalis ap denigre, salopete pwofesè Josué Mérilien pou kòz lòt pwofesè lap defann ak pi bon kondisyon ansèyman nan peyi a. Kòmsi mesyedam, se pwofesè a ki kreye ensekirite a ? Nou bliye lè yon dal mou n ap travay epi yap mal touche se yon gwo sous ensekirite? Kòmsi se Josué Merilien ki fè UEH la ap degrengole ? Se pa lese grennen dirijan enkonpetan ki kite syanzimèn tankou kote yo gade zannimo tèlman espas la sal ? Kòmsi, elèv sa yo kap revandike pou pwofesè yo pa jwenn nan lise yo, se pa sistèm edikatif la ki pouri ki merite refòm ? Rete trankil tande mesyedam. 

Aòs, nan lapawoli jodi a, nou plen lòt kesyon pou n ta poze. 

Men anvan, ann pa bliye nan tèt peyi a, gen yon nouvo prezidan, yon nouvo gouvèman, yon nouvo koumandan lapolis, yon nouvo komisè gouvènman ak yon nouvo minis jistis. Se yo ki dwe demele gèt yo pou yo bay pèp la byennèt.  

Premye kesyon nap poze. Èske yon sosyete ka chanje nan ensekirite mesye?

Gen moun ki fè kwè, van ensekirite a kap soufle, se pou destabile JoMo. 

Men ki moun kap dirije, se bandi yo osnon JoMo ? Ant bandi yo ak JoMo, kiyès ki pi legal? Ki moun ki plase pou dirije aparèy jistis la ? Lè lapolis arete yon bandi, kiyès ki lage bandi a? 

Gen sa ki di o wi, se rat kay kap manje pay kay, kòmkwa se yon ti gwoup atoufè nan pouvwa a ki bezwen pran kontwòl PNH, kap simen latwoublay pou moutre direktè ki la koulya a pa vo anyen, pou yo ka chanje li.  

Gen pawòl ki menm fè kwè se rezo sosyal yo kap fè lapati mache, kòm kwa se ta fo foto, fo mò y ap poste pou moutre depi JoMo moute se ensekirite, ensekirite, ensekirite kap fè aktyalite. 

Men mezanmi, atò medya, radyo, televizyon ta bay mantò? Kòmsi imaj ki te moutre yon bann nèg ak zam ki te al fè briganday pete eskonbrit ak ajan sekirite, polisye ladwann yo, se te mantò? 

Se pou nouvo dirijan yo konnen, Ayiti se pa yon Zile kap fasil pou dirije ak yon latriye piyajè ki malerezman se yo ki bay pouvwa. Depi gen oprime kote yon ti gwoup sousèt ap juise, epi popilas la ap bat lokobe ap soufri poul manje, ap toujou gen ensekirite. E fòk nou konnen ensekirite sa a gen mèt. 

Pa bliye mesyedam, sa nap dirije a se yon peyi ak yon dal moun ki nan grangou, kap viv san diyite, nanpwen ankenn peyi ki ka chanje, ki ka vanse kote pi fò moun ki nan sosyete a pa ka manje. 

OK.

Bòs Madichon

 New Orléans 8 jen 2017 



Audionow:
Etats Unis: 641.552.5200 T-Mobile/MetroPCS: 360.398.4333 Canada: 438.795.4395 514.900.6012 Bresil 021 40 42 11 31 France: 01.90.14.14.75 Republique Dominicaine 849.936.7140 Mexique 08.99.27.46.700
Studio: 718) 355-9853 / (718) 303-2551 / (509) 2813-9450 / (509) 2813-9452 / (509) 2813-9456 Adresse: 45, Rue Chavannes Port au Prince, Haiti
Email: radiocaraibesfm<at>yahoo.fr
Tél: (509)4300-4300 / 3701-4300
WhatsApp: (509) 3701-4300

  • email Envoyer par email à un ami
  • print Version imprimable
  • Plain text Texte complet
Notes
Pas de note pour cet article
Estimez cet article
1.50